Vrouwengeschiedenis per week

Week 29
13 juli 2009 - 19 juli 2009

Zomerspecial Vrouwen en de Oriënt 2
Lady Hester Stanhope

Het is weer zomer, voor veel mensen de tijd om op vakantie te gaan. Ook in vroeger tijden trokken mensen er al op uit om hun zinnen te verzetten. De geschiedenis kent een aantal vrouwen die legendarisch zijn geworden door hun reizen. Ze trokken lang voordat dat gangbaar werd in hun eentje de wijde wereld in. In deze zomerspecial daarom aandacht voor vier van deze vrouwen. Alle vier werden zij getrokken door de magie van het oosten.

In 1810 vertrok Lady Hester Stanhope (1776-1839) uit Engeland richting Klein-Azië. Ze leefde van een staatspensioen en was daardoor onafhankelijk van haar adellijke familie waarmee ze het niet goed kon vinden. De reden van haar vertrek zou haar zwakke gezondheid zijn, maar er werd ook wel gezegd dat 'een teleurstelling in de liefde' de ware reden was.
Voor haar vertrek had Hester een paar jaar bij haar oom geleefd, de Britse premier Pitt. Omdat hij niet getrouwd was nam Hester de taken als 'First Lady' waar. Ze deed dit met veel charme en het leverde haar veel connecties in hogere kringen op. De dood van haar oom maakte een einde aan dit bestaan en na de dood van haar broer in 1810 besloot Hester te vertrekken.
In haar gezelschap was haar kamenierster Anne Fry en een arts (en haar later biograaf) Charles Meryon. Onderweg ontmoette ze en een veertien jaar jongere man, Michael Bruce, die zich bij hen aansloot. Via Rhodos, waar Hester bijna omkwam bij een scheepsongeluk, reisde ze verder naar Caïro, Damascus en Jeruzalem.

Hier blijkt dat Hester haar reisdoel waarschijnlijk niet zomaar heeft gekozen. In Engeland was haar ooit een voorspelling gedaan dat ze in Jeruzalem 'het uitverkoren volk naar huis zal geleiden'. Ook andere waarzeggers hadden haar een grootse toekomst in het Oosten voorspeld, zelfs als de vrouw van een nieuwe Messias. Het lijkt erop dat Hester heel langzaam zelf in deze voorspellingen is gaan geloven.
Bij aankomst in Jeruzalem begon ze zich bijvoorbeeld in Turkse kledij te steken, ze weigerde een sluier te dragen en begon een entourage om zich heen te verzamelen. Met deze entourage trok ze, als het ware als een koningin, naar Palmyra (midden in het huidige Syrië). In Palmyra zou de legendarische Koningin Zenobia hebben gewoond, die in de derde eeuw tegen de Romeinen in opstand kwam. Wellicht zag Hester zichzelf als haar opvolgster? Na een lange reis door de woestijn werd Hester in Palmyra ontvangen als een vorstin en zelfs letterlijk gekroond tot koningin, wat haar de titel Koningin van Palmyra opleverde.

Door het uitbreken van een oorlog tussen de lokale stammen kon Hester niet in Palmyra blijven en daarom reisde ze terug naar Libanon. Daar vestigde ze zich na wat omzwervingen in het plaatsje Joun. Ze leefde ook daar als een koningin en had veel gezag in de omliggende gebieden. Ze was zeer gastvrij en verleende onderdak aan grote aantallen vluchtelingen. Dit deed haar uiteindelijk financieel de das om, ze raakte in grote problemen die ze nooit meer te boven kwam. Ze overleed in 1839 in grote armoede in haar huis in Joun.
Een terugkeer naar Engeland was niet mogelijk, een openlijke liefdesrelatie met haar jongere reisgenoot Michael Bruce en een schandaal rond haar pensioen hadden haar reputatie te veel geschaad. Tegelijkertijd zijn het deze 'schanden' die haar legendarisch hebben gemaakt en ze zijn de reden dat we nog zo veel over haar weten.

Meer weten?
Uitgebreide biografie van Hester in Wikipedia
Nog een biografie op het Scandalous Woman blog

Er is ook een boek over Lady Hester Stanhope door Joan Haslip (link naar bol.com)

Ook Star Of The Morning door Kirsten Ellis gaat over Hester Stanhope

De arts van Hester Stanhope, Charles Meryon, schreef zijn memoires die te vinden zijn in Google Books
The life and letters of Lady Hester Stanhope (1914) is gratis online te lezen of te downloaden
Fotoserie waarin de resten van Hesters huis te zien zijn
Er is ook een film over Hester Stanhope met Jennifer Saunders (parodie)

Naar de volgende reizigster >>>